Cổ phiếu PNJ: Từ mã tăng giá hơn 40 lần đến tâm điểm bán tháo của thị trường

Từng là một trong những cổ phiếu tăng trưởng ấn tượng nhất trên HoSE với mức tăng hơn 40 lần kể từ khi niêm yết, PNJ hiện trở thành tâm điểm bán tháo sau vụ việc liên quan PNJ Lab, khiến thị giá giảm gần một nửa so với đỉnh lịch sử.

Hành trình gần hai thập kỷ từ doanh nghiệp vàng lên sàn đến cổ phiếu tăng giá hơn 40 lần

Sau thông tin liên quan đến vụ án buôn lậu 28.000 viên kim cương, cổ phiếu của Công ty CP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (mã chứng khoán: PNJ) lao dốc mạnh chỉ trong vài phiên giao dịch. Thị giá giảm hàng chục phần trăm, xóa sạch thành quả tăng giá tích lũy trong hơn một năm và hiện chỉ còn khoảng một nửa so với mức đỉnh lịch sử được thiết lập vào tháng 2/2026.

Dù cú giảm lần này thu hút sự chú ý của thị trường, đây không phải lần đầu PNJ trải qua những giai đoạn biến động mạnh. Trong gần 17 năm giao dịch trên HoSE, cổ phiếu này nhiều lần chứng kiến các chu kỳ tăng - giảm sâu gắn với diễn biến của ngành vàng, kết quả kinh doanh cũng như những sự kiện tác động đến doanh nghiệp.

Kết quả kinh doanh của PNJ từ 2018 đến nay.

Tiền thân của PNJ là Cửa hàng Kinh doanh Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận, được thành lập ngày 28/04/1988. Sau quá trình mở rộng hoạt động, doanh nghiệp chuyển đổi sang mô hình công ty cổ phần vào năm 2004, đồng thời định hướng phát triển mạnh lĩnh vực sản xuất và bán lẻ trang sức thay cho hoạt động kinh doanh vàng truyền thống.

Ngày 23/03/2009, PNJ chính thức niêm yết 30 triệu cổ phiếu trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) với giá tham chiếu 38.000 đồng/cổ phiếu, trở thành doanh nghiệp đầu tiên trong lĩnh vực vàng bạc, đá quý có mặt trên thị trường chứng khoán.

Trong những năm đầu niêm yết, diễn biến cổ phiếu chưa thực sự nổi bật do ảnh hưởng từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu và biến động mạnh của giá vàng. Bước ngoặt chỉ xuất hiện sau khi Nghị định 24 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng được ban hành vào năm 2012.

Từ đó, PNJ giảm dần tỷ trọng vàng miếng, tập trung vào mảng trang sức chế tác có biên lợi nhuận cao hơn. Chiến lược này giúp doanh nghiệp duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, với doanh thu tăng từ khoảng 9.000 tỷ đồng năm 2014 lên hơn 17.000 tỷ đồng năm 2019, trong khi lợi nhuận sau thuế vượt mốc 1.100 tỷ đồng.

Kết quả kinh doanh khả quan đã tạo nền tảng cho chu kỳ tăng giá mạnh của cổ phiếu. Nhiều quỹ đầu tư nước ngoài liên tục gia tăng tỷ trọng sở hữu nhờ đánh giá cao mô hình bán lẻ hiện đại, khả năng tạo dòng tiền và tốc độ tăng trưởng lợi nhuận của doanh nghiệp.

Đến tháng 4/2018, PNJ lập đỉnh lịch sử mới tại thời điểm đó sau khi tăng khoảng sáu lần chỉ trong hai năm (giá đã điều chỉnh). Tuy nhiên, cổ phiếu nhanh chóng chịu áp lực bán mạnh khi xuất hiện những thông tin liên quan đến vụ án tại Ngân hàng Đông Á, khiến thị giá có thời điểm mất hơn 45%.

Nhiều lần vượt sóng gió trước khi rơi vào làn sóng bán tháo mới

Năm 2020, đại dịch Covid-19 khiến hoạt động bán lẻ chịu tác động nặng nề khi nhiều cửa hàng phải tạm dừng hoạt động. Trong vài tháng đầu năm, cổ phiếu PNJ cũng giảm gần 50% theo xu hướng chung của thị trường.

Sau giai đoạn khó khăn, doanh nghiệp nhanh chóng phục hồi nhờ nhu cầu tiêu dùng và sức mua vàng tăng trở lại. Giai đoạn 2021-2024, PNJ liên tiếp lập kỷ lục mới về doanh thu và lợi nhuận, đồng thời mở rộng hệ thống lên hơn 400 cửa hàng trên cả nước, củng cố vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực bán lẻ trang sức.

Đến tháng 5/2025, cổ phiếu thêm một lần chịu áp lực sau khi Ngân hàng Nhà nước công bố kết luận thanh tra đối với hoạt động kinh doanh vàng của một số doanh nghiệp, trong đó có PNJ. Doanh nghiệp sau đó bị xử phạt hành chính hơn 1,3 tỷ đồng do một số tồn tại liên quan đến quy định về phòng, chống rửa tiền, chế độ báo cáo, nghĩa vụ thuế và hoạt động kinh doanh vàng.

Diễn biến của cổ phiếu PNJ từ khi lên sàn đến nay.

Thông tin trên khiến thị giá giảm hơn 27% so với vùng đỉnh gần nhất, làm vốn hóa doanh nghiệp thu hẹp đáng kể. Tuy nhiên, sau khi PNJ khẳng định hoạt động sản xuất, kinh doanh vẫn diễn ra bình thường và tiếp tục ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực, cổ phiếu dần phục hồi, cùng với sự khởi sắc của thị trường chứng khoán.

Từ nửa cuối năm 2025, PNJ lấy lại đà tăng và liên tục thiết lập các vùng giá mới. Đến tháng 2/2026, cổ phiếu xác lập mức cao nhất kể từ khi niêm yết, đưa vốn hóa doanh nghiệp vượt 43.000 tỷ đồng. So với phiên giao dịch đầu tiên trên HoSE, thị giá khi đó đã tăng khoảng 42 lần, chưa bao gồm cổ tức bằng tiền và cổ phiếu thưởng dành cho cổ đông.

Tuy nhiên, trước khi xuất hiện thông tin liên quan đến vụ việc tại PNJ Lab, cổ phiếu đã bắt đầu điều chỉnh từ vùng đỉnh. Sau làn sóng bán tháo mới nhất, thị giá lùi về khoảng 46.600 đồng/cổ phiếu, giảm gần 50% so với đỉnh lịch sử thiết lập hồi tháng 2 và thấp hơn khoảng 30% so với đầu năm.

Diễn biến của PNJ cho thấy ngay cả những doanh nghiệp có nền tảng kinh doanh vững chắc và lịch sử tăng trưởng dài hạn cũng có thể chịu tác động mạnh từ các yếu tố ngoài hoạt động cốt lõi. Trong thời gian tới, diễn biến của cổ phiếu sẽ phụ thuộc vào quá trình xử lý các vấn đề phát sinh cũng như mức độ phục hồi niềm tin của thị trường.