Thống đốc NHNN yêu cầu ngân hàng không đánh đổi an toàn số để chạy theo tăng trưởng

Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng đẩy mạnh chuyển đổi số nhưng phải đặt an toàn hệ thống, dữ liệu khách hàng và quản trị rủi ro lên hàng đầu. Theo Thống đốc Phạm Đức Ấn, tốc độ phát triển không thể đánh đổi bằng sự an toàn của hệ thống tài chính.

Phát biểu tại Hội nghị công nghệ thông tin ngành Ngân hàng 2026 ngày 13/7, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết chuyển đổi số đang trở thành động lực quan trọng của ngành ngân hàng. Hiện khoảng 63% nghiệp vụ ngân hàng đã cho phép khách hàng thực hiện hoàn toàn trên môi trường số, trong khi tỷ lệ giao dịch qua kênh số tại nhiều ngân hàng vượt 98%. Đáng chú ý, giá trị thanh toán không dùng tiền mặt trong năm 2025 tương đương 28 lần GDP, cho thấy xu hướng số hóa đã trở thành hoạt động chủ đạo.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thống đốc cảnh báo nguy cơ từ tấn công mạng, lừa đảo trực tuyến, giả mạo danh tính, AI và công nghệ deepfake đang gia tăng cả về quy mô lẫn mức độ tinh vi. Theo ông, ngành ngân hàng đang quản lý lượng dữ liệu lớn liên quan trực tiếp đến tài sản của người dân và doanh nghiệp, vì vậy chỉ một sự cố về dữ liệu hoặc gián đoạn dịch vụ cũng có thể ảnh hưởng đến niềm tin đối với toàn hệ thống.

Từ đó, Thống đốc nhấn mạnh nguyên tắc điều hành của Ngân hàng Nhà nước là chuyển đổi số phải đi cùng an toàn; khai thác dữ liệu phải gắn với bảo vệ dữ liệu; ứng dụng AI phải đi cùng quản trị rủi ro; đổi mới sáng tạo phải đi cùng tuân thủ và trách nhiệm giải trình.

"Chúng ta không đánh đổi an toàn hệ thống, an toàn dữ liệu và niềm tin của khách hàng để lấy tốc độ phát triển ngắn hạn", Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh.

Người đứng đầu Ngân hàng Nhà nước yêu cầu Chủ tịch Hội đồng quản trị, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc và Giám đốc các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, đơn vị trung gian thanh toán và tổ chức thông tin tín dụng trực tiếp chịu trách nhiệm về an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu và bảo đảm hoạt động liên tục của các hệ thống số.

Đối với dữ liệu, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng coi đây là tài sản chiến lược của ngân hàng số. Dữ liệu phải được quản trị đầy đủ, chính xác, an toàn, phân quyền rõ ràng và khai thác đúng mục đích nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng.

Với trí tuệ nhân tạo (AI), Thống đốc cho rằng đây là công nghệ có tiềm năng lớn trong nâng cao hiệu quả vận hành và cá nhân hóa dịch vụ, song cũng kéo theo nhiều rủi ro mới. Vì vậy, việc ứng dụng AI phải đặt con người làm trung tâm, có cơ chế giám sát phù hợp và bảo đảm minh bạch trong quá trình ra quyết định.

Theo Ngân hàng Nhà nước, thời gian tới cơ quan quản lý sẽ tiếp tục hoàn thiện khung chính sách về chuyển đổi số, dữ liệu và AI, đồng thời tăng cường thanh tra, giám sát và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định về an toàn hệ thống, bảo mật dữ liệu và quyền lợi khách hàng.