Tây Ninh xây đề án thành phố trực thuộc Trung ương, GRDP tăng cao nhất miền Nam

Ngày 14/10, UBND tỉnh Tây Ninh ban hành kế hoạch xây dựng đề án tổng quát thành lập thành phố Tây Ninh trực thuộc Trung ương, dự kiến trình Bộ Chính trị xem xét, cho chủ trương. Lãnh đạo Sở Nội vụ Tây Ninh cho biết đây mới là bước giao tham mưu xây dựng đề án, chưa có quyết định chính thức.

Lộ trình ba mốc trong vòng hai tháng

Trong tháng 10, Sở Nội vụ chủ trì, phối hợp với Văn phòng UBND tỉnh và các sở, ban, ngành tổng hợp số liệu, xây dựng dự thảo tờ trình và đề án tổng quát. Nửa đầu tháng 11, dự thảo được gửi lấy ý kiến các cơ quan liên quan trước khi báo cáo UBND tỉnh và Đảng ủy UBND tỉnh. Chậm nhất ngày 28/11, tỉnh báo cáo Thường trực Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy và Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về tờ trình, đề án tổng quát để xin chủ trương Bộ Chính trị. Trên cơ sở đó, Ban Thường vụ Tỉnh ủy sẽ báo cáo Bộ Chính trị.

Theo quy định tại Nghị quyết 112/2025/UBTVQH15, một địa phương muốn trở thành thành phố trực thuộc Trung ương phải đáp ứng 7 tiêu chí: quy mô dân số, diện tích tự nhiên, tỷ lệ phường trên tổng số đơn vị hành chính cấp xã, tỷ lệ đô thị hóa, vị trí và chức năng trong quy hoạch, tiêu chí đô thị loại I, cùng cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội. Bài gốc không nêu Tây Ninh đã đạt bao nhiêu trong số các tiêu chí này.

GRDP 9 tháng đầu năm 2026 của Tây Ninh ước tăng 10,3%, vượt kịch bản 10,21% đề ra trước đó, đưa tỉnh xếp thứ 10 trong 34 tỉnh, thành cả nước và đứng đầu các địa phương phía Nam. Cùng kỳ, GRDP TPHCM tăng 9,06%, Đồng Nai tăng 10,01%.

Tính đến 24/9, tổng thu ngân sách đạt hơn 51.925 tỷ đồng, bằng 96,4% dự toán Trung ương giao và 94,5% dự toán HĐND tỉnh giao, tăng 33% so với cùng kỳ. Kim ngạch xuất nhập khẩu 9 tháng ước đạt 27,044 tỷ USD, tăng 17,5%, trong đó xuất khẩu hơn 15,5 tỷ USD, tăng 19%.

Tỉnh mới sau hai lần sáp nhập, đang tính chuyển trung tâm hành chính

Tây Ninh hiện tại là kết quả hợp nhất với Long An từ 1/7/2025 theo Nghị quyết 202/2025/QH15, lấy tên Tây Ninh, diện tích hơn 8.536 km², dân số khoảng 3,25-3,29 triệu người tùy thời điểm thống kê, gồm 96 đơn vị hành chính cấp xã. Trung tâm hành chính hiện đặt tại phường Long An (TP Tân An cũ).

Tuy nhiên, tỉnh đang quy hoạch chuyển trung tâm hành chính - chính trị mới về khu vực Đức Hòa - Hậu Nghĩa, cách vị trí hiện tại khoảng 50 km, định hướng thành trung tâm kinh tế, tài chính, logistics và công nghệ cao. Tỉnh từng trình Thủ tướng dự án xây trung tâm hành chính mới tại đây với vốn hơn 8.000 tỷ đồng, quy mô khu trung tâm 100-150 ha trong tổng quy hoạch khoảng 300 ha. Đến ngày 5/8/2026, Sở Tài chính tỉnh đã đề nghị rà soát lại tính khả thi, hiệu quả đầu tư và sự phù hợp quy hoạch của dự án này theo chỉ đạo của Chính phủ, nên quy mô cuối cùng có thể thay đổi.

Trong khi đó, một số tỉnh khác cũng đang chạy đua lên thành phố trực thuộc Trung ương. Đồng Nai đã được công nhận đạt tiêu chí đô thị loại I, đủ 7/7 tiêu chí, đang hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội trong năm 2026. Quảng Ninh được công nhận đô thị loại I từ 26/6/2026. Bắc Ninh đặt mục tiêu hoàn thành đề án chậm nhất 30/4/2026.