Sàn giao dịch carbon vận hành: EVF đang nắm lợi thế gì?
Sàn giao dịch carbon đầu tiên của Việt Nam chính thức đi vào hoạt động mở ra giai đoạn mới cho nền kinh tế xanh. Trong bối cảnh đó, EVF nổi lên là một trong những định chế tài chính đã sớm xây dựng nền tảng tín dụng xanh.
Việc sàn giao dịch carbon chính thức vận hành không chỉ đánh dấu bước tiến mới trong lộ trình thực hiện cam kết phát thải ròng bằng "0" của Việt Nam mà còn thay đổi cách thị trường nhìn nhận về giá trị của các dự án xanh. Khi lượng phát thải carbon được định giá và có thể giao dịch, năng lực tài trợ cho các dự án giảm phát thải dần trở thành lợi thế cạnh tranh của các tổ chức tài chính.
Trong bối cảnh đó, Công ty Tài chính Cổ phần Điện lực (EVF) được đánh giá là một trong những doanh nghiệp đã chuẩn bị nền tảng từ khá sớm thông qua chiến lược phát triển tín dụng xanh và tiếp cận các chuẩn mực tài chính bền vững quốc tế.
Xây nền tảng tài chính xanh trước khi thị trường carbon hình thành
Được thành lập năm 2008 với định hướng phục vụ lĩnh vực năng lượng, EVF ban đầu tập trung tài trợ cho các dự án điện và hạ tầng quy mô lớn. Đây là nhóm dự án có đặc thù đòi hỏi vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi kéo dài và yêu cầu cao về quản trị rủi ro cũng như đánh giá tác động môi trường.
Quá trình tham gia tài trợ các dự án hạ tầng năng lượng giúp EVF từng bước xây dựng hệ thống thẩm định rủi ro đa tầng, không chỉ đánh giá hiệu quả tài chính mà còn xem xét các yếu tố môi trường, xã hội và khả năng vận hành trong dài hạn.
Đây cũng là nền tảng để doanh nghiệp tích hợp các tiêu chuẩn ESG vào hoạt động cấp tín dụng trước khi tài chính xanh trở thành xu hướng phổ biến tại Việt Nam.
Theo số liệu doanh nghiệp công bố, đến cuối năm 2025, dư nợ tín dụng xanh của EVF đạt hơn 6.393 tỷ đồng, tập trung vào gần 200 dự án năng lượng tái tạo như điện gió và điện mặt trời.
Các dự án này được doanh nghiệp ước tính góp phần cắt giảm hơn 2 triệu tấn CO2 mỗi năm, đồng thời hỗ trợ mục tiêu giảm phát thải và hiện thực hóa cam kết Net Zero vào năm 2050 của Việt Nam.
Song song với việc mở rộng danh mục tín dụng xanh, EVF cũng từng bước xây dựng hệ thống quản trị theo các tiêu chuẩn quốc tế nhằm nâng cao khả năng tiếp cận nguồn vốn dài hạn.
Năm 2025, doanh nghiệp huy động thành công hơn 300 triệu USD từ nhiều định chế tài chính quốc tế như Swedfund (Thụy Điển), OeEB (Áo), Incofin, EMF Microfinance Fund AGMVK và Triple Jump.
Đây đều là các tổ chức có yêu cầu cao về quản trị doanh nghiệp, minh bạch thông tin và tiêu chuẩn ESG đối với các khoản đầu tư.
Tài chính xanh trở thành động lực tăng trưởng mới
Việc phát triển tín dụng xanh không chỉ mở rộng khả năng tiếp cận nguồn vốn quốc tế mà còn mang lại kết quả tích cực về hoạt động kinh doanh.
Theo số liệu công bố, lợi nhuận trước thuế năm 2025 của EVF đạt 1.104 tỷ đồng, tăng 57% so với năm trước. Tổng tài sản tăng lên 83.058 tỷ đồng trong khi chi phí hoạt động chỉ tăng khoảng 5%.
Song song với hoạt động tài trợ cho các dự án năng lượng tái tạo, EVF cũng mở rộng danh mục sang các lĩnh vực phục vụ quá trình chuyển đổi xanh như tài trợ điện mặt trời áp mái, phương tiện điện hóa và doanh nghiệp vừa và nhỏ theo định hướng phát triển bền vững.
Theo doanh nghiệp, thông qua các chương trình tài chính chuyên biệt, EVF đã hỗ trợ tài trợ cho hơn 16.000 phương tiện điện hóa, gồm khoảng 8.000 ô tô điện và 8.000 xe máy điện, đồng thời triển khai giải pháp tài chính cho các hộ gia đình đầu tư hệ thống điện mặt trời áp mái.
Ở mảng doanh nghiệp, EVF phát triển các giải pháp tài chính dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa nhằm mở rộng khả năng tiếp cận vốn, đặc biệt với các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng xanh.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng đẩy mạnh chuyển đổi số trong toàn bộ chuỗi hoạt động từ phát triển sản phẩm, thẩm định tín dụng đến quản trị rủi ro ESG.
Việc số hóa quy trình giúp EVF nâng cao khả năng giám sát chất lượng tín dụng, qua đó duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức khoảng 0,75%, thấp hơn mặt bằng chung của nhiều tổ chức tài chính.
Trong bối cảnh thị trường carbon chính thức đi vào vận hành và các tiêu chuẩn phát triển bền vững ngày càng được áp dụng rộng rãi, lợi thế của các tổ chức tài chính không còn chỉ nằm ở quy mô vốn mà còn ở năng lực đánh giá, quản trị và phân bổ dòng vốn vào các dự án đáp ứng yêu cầu giảm phát thải.
Với nền tảng được xây dựng trong nhiều năm, cùng danh mục tín dụng xanh, hệ thống quản trị theo chuẩn quốc tế và khả năng huy động vốn từ các định chế nước ngoài, EVF đang sở hữu những lợi thế đáng chú ý khi xu hướng tài chính xanh bước vào giai đoạn phát triển mới tại Việt Nam.
Duy Khánh
