Nâng hạng và dòng tiền ngoại: Hai biến số của chứng khoán nửa cuối năm 2026

VN-Index đã trải qua một hành trình nhiều cảm xúc trong 6 tháng đầu năm. Sau khi vượt mốc 1.900 điểm vào cuối tháng 1, chỉ số giảm mạnh về 1.591 điểm trong tháng 3 trước khi hồi phục trở lại. Tuy nhiên, phần lớn nhịp tăng gần đây tập trung ở nhóm cổ phiếu thuộc hệ sinh thái Vingroup, trong khi mặt bằng chung của thị trường vẫn cho thấy sự phân hóa khá lớn.

Theo ông Lê Đức Khánh, Giám đốc Phân tích Chứng khoán VPS, thị trường vẫn đang chờ đợi những chất xúc tác đủ mạnh như câu chuyện nâng hạng hay sự trở lại của dòng vốn ngoại. Điều đó đồng nghĩa VN-Index có thể cần thêm thời gian tích lũy trước khi bước vào một nhịp tăng mạnh hơn, dù triển vọng trung hạn vẫn được đánh giá tích cực.

Từ góc nhìn kỹ thuật và chu kỳ, KIS Việt Nam cho rằng thị trường hiện đang vận động trong chu kỳ tăng trưởng kéo dài từ vùng đáy hình thành vào tháng 4/2025. Nhịp tăng bắt đầu từ đáy tháng 3/2026 được dự báo có thể kéo dài ít nhất tới tháng 9 năm nay, thời điểm VN-Index có khả năng hình thành một đỉnh chu kỳ mới.

Đáng chú ý, KIS cũng cho rằng chu kỳ tăng kéo dài ba năm của thị trường có thể tiến gần giai đoạn tạo đỉnh vào cuối năm 2026 hoặc đầu năm 2027. Nếu kịch bản này xảy ra, thị trường nhiều khả năng sẽ xuất hiện một giai đoạn điều chỉnh sâu hơn trong nửa đầu năm 2027 trước khi hình thành chu kỳ tăng trưởng tiếp theo.

Ở góc độ định giá, SSI Research tiếp tục duy trì kịch bản cơ sở cho VN-Index ở mức 1.920 điểm và kịch bản tích cực ở mức 2.120 điểm trong năm 2026. Đây là một trong những dự báo lạc quan nhất trên thị trường hiện nay và phản ánh kỳ vọng vào sự cải thiện của môi trường vĩ mô cũng như tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam.

Nền tảng hỗ trợ cho kịch bản này đến từ tăng trưởng kinh tế, triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp và câu chuyện nâng hạng thị trường. Nếu FTSE Russell chính thức đưa Việt Nam lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp từ tháng 9/2026 như lộ trình đã công bố, dòng vốn ngoại có thể trở thành động lực quan trọng cho thị trường trong những quý tới.

Tuy nhiên, con đường đi lên được dự báo sẽ không hoàn toàn bằng phẳng. SSI Research lưu ý mặt bằng lãi suất vẫn ở mức cao, trong khi điều kiện thanh khoản chưa thực sự dồi dào. Đây là những yếu tố có thể khiến VN-Index tiếp tục tích lũy trong biên độ hẹp trước khi hình thành xu hướng tăng rõ nét hơn vào cuối năm.

Một điểm tích cực khác nằm ở định giá. Theo SSI, VN-Index hiện giao dịch với P/E dự phóng khoảng 13 lần, tương đương mức trung bình 5 năm. Nếu loại bỏ nhóm cổ phiếu liên quan đến Vingroup, P/E của thị trường chỉ còn khoảng 10,3 lần, thấp hơn đáng kể so với nhiều thị trường trong khu vực.

Điều này cho thấy cơ hội đầu tư không nằm ở chỉ số chung mà nằm ở khả năng lựa chọn cổ phiếu. Dòng tiền thực tế vẫn đang luân chuyển trong thị trường thay vì rút khỏi kênh chứng khoán, tạo nên sự phân hóa ngày càng lớn giữa các nhóm ngành và từng doanh nghiệp.

SSI Research đánh giá vật liệu xây dựng và bán lẻ có thể là hai nhóm ngành ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận nổi bật nhất trong năm nay. Trong khi đó, nhóm tài chính tiếp tục được hưởng lợi từ nhu cầu tín dụng duy trì ở mức cao, đặc biệt sau hàng loạt chính sách hỗ trợ tăng trưởng được ban hành trong thời gian gần đây.

Nhìn tổng thể, kịch bản cơ sở của thị trường trong nửa cuối năm 2026 vẫn là xu hướng tăng nhưng theo nhịp điệu thận trọng hơn so với kỳ vọng của nhiều nhà đầu tư. Động lực nâng hạng, định giá hấp dẫn và tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp đang tạo nền tảng cho thị trường, song lãi suất và thanh khoản sẽ quyết định tốc độ của hành trình đó.

Nếu các điều kiện vĩ mô tiếp tục cải thiện và dòng vốn ngoại quay trở lại mạnh hơn sau sự kiện nâng hạng, giai đoạn cuối năm 2026 có thể trở thành điểm khởi đầu cho một chu kỳ tăng trưởng mới của chứng khoán Việt Nam. Ngược lại, nếu thanh khoản tiếp tục bị thắt chặt, VN-Index nhiều khả năng sẽ cần thêm thời gian tích lũy trước khi chinh phục những vùng điểm số cao hơn.